بنیادی صفحہ » نوشتانک » بولان بالادیں محمد بیگ بیگل…..صالح بلوچ |

بولان بالادیں محمد بیگ بیگل…..صالح بلوچ |

واجہ محمد بیگ ۱۹۳۶ ءَ کراچی ءَ بوتگ و لیاری ءَ رستگ و مزن بوتگ ۔شاعری ءَ ابید محمد بیگ بلوچ، اردو و انگریزی زبان ءِ منتگیں کلمکارے ۔ آزمانک و مزاحیہ نگاری آئی ءِ خاصیں سیاہگ انت ۔ بلوچی گرائمر ءِ سر ءَ آئی ءَ بازیں پٹ و پولے کتگ ،میجر موکلر ءِ نویستگیں کتاب بلوچی گرائمر اردو زبان ءَ رجانک کتگ ،چہ بلوچی اکیڈمی کوئٹہ ءِ نیمگ ءَ چاپ بوتگ ۔آئی ءِ دگہ دوکتاب شکل و ماجین،و زنڈیں دپار و وتی آزمانکانی انگریزی ترجمہ The prize ءِ نام ءَ ہم چاپ و شنگ بوتگ انت ۔چہ ایشیءَ ابید واجہ ءِ بازیں ڈرامہ پہ کوئٹہ ٹی وی ءَ نبشتگ و پیشدارگ بوتگ انت۔ بقول ء ڈاکٹر نعمت گچکی محمد بیگ اومر ءِ تورگ انت کہ ہر چیزئےِ مان انت۔ واجہ ءَ ہما روچ ءَ کہ ادبی پڑ ءَ گام ایرکتگ تاں روچ مروچی بلوچی زبانءِ کمکار و جہدکارانی اولی سْرپ ءِ مردماں یکے ۔ وہد ءِ گورگند و نگیگیں جاوراں آئی ءِ قلم ءِ گام سست نہ کتگ انت بلکیں وہد ءِ گورگند و زہریں تجربہاں آئی ءِ قلم زور مند و پحتہ کتگ ۔اے مرد بلوچی ادب ءِ ہما سرمچاران انت کہ وت چوکندیل ءَ روک بوتگ و ستکگ  ۔بلئے بلوچ قوم و بلوچی ادب ءَ رژناہی زانت و مڈی ئےِ بکشاتگ ،ناقدری ،ڈالچاری ءَ ایشانی مہر چہ بلوچی زبان ءَ سست نہ کتگ اے واجہان بلوچی زبان ءِ سر ءَ ہما وہدی کہ کاربنگیج کتگ آ وہد ءَ بلوچی ءِ وانوک پہ لنکک حساب بوتگ انت وانندہاں پہ بلوچی زبان ءَ ہبر کنگ پہ وتا میارے زانتگ ۔دری وشنیتکاں بلوچی ،اردو و فارسی ءِ ’’ بگڑی ہوئی شکل’’ گوشتگ ۔اے مرداں چہ وتی جہدو عمل ءَ اے چیز ثابت کتگ کہ بلوچی یک زبانےو اے علاقہ ءِ سیر و پر گنجیں زباناں یکے۔مروچی بلوچی زبان چہ ریاست ءِ تمامیں ڈالچار یانی باوجود وتی ہمساہگیں زباناں گوں ہمگام انت ۔واجہ بیگ صاحب ءِ آزمانک و تنزانی اصل Theme و خیال بلوچ راج ءِ پد منتگی ،ناتپاکی سست جان سماجی انصاف و ظلم و ناانصافی ءِ خلاف ءَ جہد ءِ سکین دیگ انت ۔واجہ ءَ وتی نبشتانکانی تہاچاگرد ءِ جیڑہ و جنجال و نزوری انچیں وڑے ءَ بیان کتگ انت بازیں منی پیمیں مردم اِش وانیت و ٹہک ٹہک ءَ کندیت ۔آہاں سرسری گوشکند لیکیت بلئے نامداریں شاعر و دانشور اکبر بازکزئی گْوشیت کہ’’ بیگل جان تئی نبشتانک من دائم گوں دوستی ءَ وانتگ انت اے دگران بلکییں تئی نبشتانک ونتگ و کنداتگ بلئے منی دل بژنیگ و چم چہ ارساں کیل بوتگ انت‘‘ ۔غلام، زیردست و بزگیں راجانی ہر پجار و سمبل ہم وار و بزگ بیت انت چہ وتی اصلی منصب و عہد ہ ءَ زبہر بنت ہمے حال مئے زبان ءِ ایندگہ پجارانی انت، من گل خان نصیر ،سید ہاشمی ،کریم دشتی و محمد بیگ ءَ بلوچی زبان ءِ پجارے پرے ہاترا گْوشاں کہ ہمے مردانی جہدانی برکت انت کہ بلوچی زبان وانگ و پجاآرگ بیت انت پہ اے زبان ءِ ہاترا ہچ سرکار و ہست مندیں بلوچ ءَ دوکلدار ہم خرچ نہ کتگ بلکیں ہمے کماش بوتگ انت کہ وتی زند اِش پہ بلوچی زبان ءِ ہاترا ندرکتگ کہ وتی چک و چوریگ ئےِ مروچی پہ چنڈے نانی ءِ محتاج انت ۔بلوچی زبان ءِ ادیب شاعر و ازم کار و خاص کراچی ءِ مدام ڈالچار یانی آماچ بوتگ و ہست انت ،بحیثیت وانندہ و سرپدیں ٹک مادراں ڈیہیں بلوچاں پریشانی ہاترا چے کتگ ؟ اے جست ءَ باید انت کہ ما و شما درست چہ وت ءَ بہ کنیں ۔اردو ءِ شاعرے ءَ گْوشتگ کہ

زندگی بھرسنگ زنی کرتے رہے اہل وطن

یہ الگ بات ہے کہ دفنائینگے اعزاز کے ساتھ

و بلوچی ءَ گشنت

زندگ اَت ہو لمبے نہ دات مچی

مرتگ نوں ہوش یے من گور ءِ تنچیت

ہمے درد مراد ساحر ،عطا شاد و میر باقی بلوچی ءِ دل ءَ اتنت و وتی ابدی جاہ ءَ ءَ شتنت ۔ بے شک ہمے دْروشمے دل ءَ ہم است انت ۔پرچہ کہ انسانی مارگ ءَ انسانی دل یے داریت تو وتی تنزانی تہا ناقدری و ڈالچاری ءِ درشان باز برا کتگ ۔

واجہ محمد بیگ وتی نبشتانک مراد ،آوارانی ءِ گورنمدی ءَ نبشتہ کنت ”چواٹلی ءِ نامداریں شاعر دانتے ءِ قبر ءِ سرون ءَ ۱۳ ستمبر ۱۹۰۸ ءَ شپ و روچ چراگے روک انت ۔آئی ءِ میتگ فلورنس ءِ نندوکاں اے عہد کتگ کہ تاں قیا مت اے چراگ ءَ روشن داریں ۔خبر ءِ وانگ ءَ رند تاں دیراں قبر ءِ کوہنگیں دیوال ءَ نوں گوں مرتگیں دیدگاں چارنت ۔نہ زانتوں کہ فلورنس ءِ زندگیں راج ءَ سلام بہ کناں ۔یا پہ وتی مردگ و قدرناشناسیں راج ءَ موتک بیاراں ۔یا وتی کانپول ءَ پنچ بہ جناں ۔یک نیمگے ءَ یک زندگیں قومے تاں قیامت وتی مستریں شاعر ءِ قبر ءِ سر ءَ چراگ روشن کنگ ءِ عہد دومی نیمگ ءَ مئے مرتگیں راج کہ وتی شاعر و کلمکارانی قدر و قیمت ءَ نابزانت و بے سما انت“۔

بیگل ! من ءَ وَ بسوچ کہ من وتی قدر ءَ شری سر ءَ زاناں کہ من ناں شریں شاعری بوتگاں نہ جوانیں کلمکارے و نیکہ منی سیاسی کردار انچو بوتگ کہ راج من ءَ گیر بیاریت و منی قبر ءِ سر ءَ چراگے روک بہ کنت ۔بلئے آزات جمالدینی و سیدہاشمی ءِ بابت ءَ شما چے گْوش اِت کہ آیاں وتی نازاکیں زند پہ بلوچی و آئی ادب ءِ پلگارگ و دیم ءَ برگ ءَ بباداتگ ۔گوں ایمان بہ گْوش اِت کہ ہست کسے ءَ توفیق کہ تاں قیامت چراگے روشن کنگ ءَ بل ؟ آیانی قبر ءِ سر ءَ برے برے نازبوئی تاکے ہم ندر بہ کنت ۔درد وَ ایش اِنت کہ کسے اگاں وتی عزیزے ءِ قبر ءِ زیارت ءَ روت آئی قبر ءِ سر ءَ نازبویے ایر کنگ ءَ رند تاک تاکے کش گور ءِ کوہن و بے نامیں قبرانی سر ءَ ہم ایر کنت اڑے سید ہاشمی ،آزات جمالدینی، و گل خان نصیر ءِ قبر کد ء ہمے بے نام و نشانیں قبراں ہم نہ بنت ؟صد حیف و ہزار ارمان کہ انگت ہم شما وتا زندگیں راجے لیک اِت ۔واجہ بیگ صاحب ! تئی زرد ءِ تپتگیں پاہار است و دْرست انت کہ

منزل انہیں ملی جوشریک سفر نہ تھے

بلئے بلوچ قوم ءِ تہا انچیں مردم ہست انت کہ چو شمئے پیم ءَ وار و لنگڑ انت دل اِش باز کشیت بلئے دست اِش کوتاہ انت آہانی دل ءَ شمئے رتبہ و منصب چو بولان ءَ برز و بلند انت۔

( جوکر ۔  تاکدیم۵۰۸)

٭٭٭

 

جواب لکھیں

آپ کا ای میل شائع نہیں کیا جائے گا۔نشانذدہ خانہ ضروری ہے *

*